ÖZELGE BÜLTENİ: 08.05.2026
2026/Mart-Nisan Dönemi Özelgeleri
Gelir İdaresi Başkanlığı'nın internet sitesinde 2026/Mart-Nisan Döneminde paylaşıma açılan muktezaları içeren Özelge Bülteni'mizi siz değerli ziyaretçilerimizin faydalanması adına özetleyerek bilgilerinize sunmaktayız.
İÇİNDEKİLER
1. KURUMLAR VERGİSİ KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
2. KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
3. VERGİ USUL KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
KURUMLAR VERGİSİ KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
Kooperatife Ait Biçerdöverin Ortaklara ve Ortak Olmayanlara Kullandırılması Durumunda Vergi Uygulamaları Hakkında (25.02.2026 Tarihli ve 17192610-125 [KV-23-539]-79945 Sayılı Özelge)
Kooperatif tarafından … tarihinde satın alınan ve envanterde kayıtlı olan biçerdöverin üyeler ile kooperatife üye olmayanların tarımsal faaliyetlerinde kullanılması halinde, söz konusu faaliyetin kurumlar vergisi ve katma değer vergisi yönünden değerlendirilmesi konusunda görüş talep edilmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanunu Yönünden
Kooperatif ana sözleşmesinde belirtilen faaliyet konusuna dahil olan söz konusu işi, münhasıran kooperatif ortakları ile yapmanız ve Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (k) bendinde yer alan muafiyete ilişkin diğer şartları da taşınması halinde kooperatifin kurumlar vergisi muafiyetinden yararlanması mümkün bulunmaktadır.
Diğer taraftan, envantere kayıtlı biçerdöver ile hububatları biçme hizmetinin kooperatife üye olmayanlara yapılması "ortak dışı işlem" olarak nitelendirileceğinden, ortak dışı işlemler nedeniyle kooperatif tüzel kişiliğinize bağlı ayrı bir iktisadi işletme nezdinde kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis ettirilmesi gerekeceği tabiidir.
Katma Değer Vergisi Kanunu Yönünden
Kooperatifin tüzel kişiliğine bağlı oluşan iktisadi işletme tarafından üyelerine ve üye olmayanlara verilen biçerdöver ile hububatları biçme hizmeti, 3065 sayılı KDV Kanunu’nun 1/1’inci maddesi gereği KDV'ye tabi olacaktır.
Öte yandan, kooperatif ile kooperatif tüzel kişiliğine bağlı iktisadi işletmenin iş ve işlemlerine ilişkin KDV beyanlarının Kooperatife ilişkin mükellefiyet kaydı üzerinden yapılması gerekmektedir.
KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
Havyar Satışında Uygulanması Gereken KDV Oranı Hakkında (20.02.2026 Tarihli ve E-93996897-130-31988 Sayılı Özelge)
Şirketin su ürünleri işleme faaliyeti ile iştigal ettiği belirtilerek, Türk Gümrük Tarife Cetvelinin (TGTC) 1604.31.00.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon (GTİP) numarasında sınıflandırıldığı ifade edilen "havyar balık yumurtası" ve "havyar ürünleri" ticari tanımlı ürünlerin satışında uygulanması gereken katma değer vergisi (KDV) oranı konusunda görüş talep edilmektedir.
4760 sayılı ÖTV Kanunu’nun 1’inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca, bu Kanuna ekli (IV) sayılı listede yer alan malların ithali veya imal edenler tarafından teslimi ile ÖTV uygulanmadan önce müzayede yoluyla satışı bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV'ye tabi bulunmakta ve (IV) sayılı listede TGTC'nin 1604.31.00.00.00 ve 1604.32.00.00.00 GTİP numaralarında sınıflandırılan "Havyar" ve "Havyar yerine kullanılan ürünler" sayılmaktadır.
Bu çerçevede, Ticaret Bakanlığı Trakya Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü tarafından TGTC'nin 1604.31.00.00.00 GTİP numarasında sınıflandırıldığı belirtilen ürünlerin, 4760 sayılı ÖTV Kanunu’na ekli (IV) sayılı liste kapsamında ÖTV'ye tabi olması nedeniyle, ithal ve tesliminde %10 oranında KDV hesaplanması gerekmektedir.
Sağlık Meslek Hizmet Birimi Ruhsat Belgesine İstinaden Fizyoterapist Unvanı ile İfa Edilen Hizmetlerde Uygulanması Gereken KDV Oranı Hakkında (01.04.2026 Tarihli ve E-40247694-130-15524 Sayılı Özelge)
… İl Sağlık Müdürlüğünden alınan … tarihli ve … no.lu Sağlık Meslek Hizmet Birimi Ruhsat Belgesine istinaden fizyoterapist unvanı ile verilen hizmetlere uygulanması gereken katma değer vergisi (KDV) oranı konusunda görüş talep edilmektedir.
Serbest Meslek İcrası Hakkında Yönetmelik kapsamında Sağlık Bakanlığının İl Müdürlüklerinden alınan Sağlık Meslek Hizmet Birimi Ruhsat Belgeleri, esas olarak sağlık meslek hizmet birimleri ile bu birimlerin tıbbi ve teknik standartları, açılış, faaliyet, denetim ve kapatılmalarına ilişkin usul ve esasların uygunluğuna yönelik olduğundan, sağlık meslek mensuplarının bu belge kapsamında verdikleri hizmetler 2007/13033 sayılı BKK eki (II) sayılı listenin 21’inci sırası kapsamında değerlendirilemeyeceğinden (ilgili uzman tabibin teşhisine ve tedavi için yönlendirmesine bağlı olmak kaydıyla verdikleri hizmetler hariç), bu hizmet bedelleri üzerinden genel oranda (%20) KDV hesaplanması gerekmektedir.
VERGİ USUL KANUNU İLE İLGİLİ ÖZELGELER
Yıllara Sari İnşaat İşlerinde Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (16.05.2025 Tarih ve E-11395140-105[VUK-3-4333]-629377 Sayılı Özelge)
Şirketin fiiliyatta sadece yıllara sari inşaat ve onarım işleri faaliyetinde bulunduğu, 1/10/2023 - 30/9/2024 şeklinde özel hesap dönemine tabi olduğu, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun geçici 33’üncü maddesi kapsamında enflasyon düzeltmesini ilk defa uygulayacağı 30/9/2024 tarihinden önce başlamış olduğu yıllara sari inşaat işi kapsamında projelerin bulunduğu, söz konusu işlere ait hak ediş ve maliyetlerin tek düzen hesap planı gereği "170-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri" ve "350-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri" hesaplarında muhasebeleştirildiği, 30/9/2024 tarihi itibarıyla bahsi geçen 170 ve 350 No.lu hesapların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucunda oluşan enflasyon düzeltmesi farkı tutarının pozitif veya negatif olmasına göre "178-Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme" veya "358-Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme" hesaplarına kaydedildiği belirtilerek, bu kapsamda; enflasyon düzeltmesinin yapıldığı 30/9/2024 tarihi itibarıyla ortaya çıkan ve ilgili hesaplarda takip edilen enflasyon düzeltmesi farkı tutarlarının, işin bittiği yılda gelir/gider olarak muhasebeleştirilip muhasebeleştirilemeyeceği, kurumlar vergisi matrahının tespitinde kanunen kabul edilmeyen gider olarak dikkate alınıp alınmayacağı, söz konusu enflasyon düzeltmesi farklarının gelir/gider olarak muhasebeleştirilmesi yerine "570- Geçmiş Yıllar Karları" veya "580-Geçmiş Yıllar Zararları" hesaplarıyla ilişkilendirilerek kapatılmalarının mümkün olup olmadığı, yıl içinde geçici kabulü yapılan yıllara sari inşaat onarım işlerine ait 170 ve 350 no.lu hesapların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gereken son dönemin; geçici kabulün yapıldığı geçici vergi dönemi olup olmayacağı, geçici vergi döneminin olmaması halinde, yıl sonuna kadar her geçici vergi döneminde enflasyon düzeltmesi yapılıp yapılamayacağı, hesap dönemi sonunda 170 ve 350 no.lu hesaplar gelir tablosuna taşınacağı için bilançoda yer almayacağından, enflasyon düzeltmesine tabi tutulup tutulmayacağı hususlarında görüş talep edilmektedir.
2024 yılı içinde biten hesap dönemi sonu olan 30/9/2024 tarihli bilançonun, 213 sayılı Kanunun geçici 33’üncü maddesi kapsamında enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir.
Yıllara sari inşaat ve onarma işlerine ait maliyet ve istihkak tutarları ile ilgili olarak 30/9/2024 tarihine kadar geçen süreye isabet eden kazanç veya zararın düzeltme öncesi hükümlere, sonraki dönemlere isabet eden kazanç veya zararın ise enflasyon düzeltmesi şartlarının devamına bağlı olarak yapılan düzeltme neticesinde hesaplanan düzeltilmiş değerlere göre tespit edilmesi ve bunların toplanması suretiyle oluşan kazanç veya zarar tutarınızın dikkate alınması gerekmektedir.
Yıllara sari inşaat ve onarma işlerine ait maliyet ve istihkak tutarları ile ilgili olarak 30/9/2024 tarihinde oluşan düzeltme farkları işin bitiminde kâr/zarar tutarının tespitinde dikkate alınmayacak olup, bu tutarlar durumuna göre ait oldukları dönemin kurumlar vergisi beyannamesinde “Kanunen Kabul Edilmeyen Giderler" veya "Zarar Olsa Dahi İndirilecek İstisna ve İndirimler Bölümünün Diğer İndirimler" kısmında gösterilecektir.
Geçici kabul yapıldığında projeye ilişkin 178 ve 358 no.lu hesaplar "648- Enflasyon Düzeltmesi Karları" veya "658- Enflasyon Düzeltmesi Zararları" hesabına aktarılacağından, "170-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri" ve "350-Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakedişleri" hesaplarının dönem içinde geçici kabulü yapıldığı tarihten sonra enflasyon düzeltmesine tabi tutulmaması gerekmektedir.
Enflasyon Düzeltmesi Sonucu Oluşan Zararın Gider Olarak Dikkate Alınıp Alınmayacağı Hakkında (21.05.2025 Tarih ve E-27575268-105[555-2024-1157]-282215 Sayılı Özelge)
Sermaye artırımı suretiyle şirketiniz paylarının halka arz edilmesi maksadıyla Sermaye Piyasası Kurumuna (SPK) başvuruda bulunduğunu, anılan kurumun .../.../… tarihinde yayınlamış olduğu bülten ile bedelli sermaye artırımı suretiyle paylarınızın halka arz edilmesinin uygun bulunduğu, bedelli sermaye artışı sonrası oluşan hisse senedi ihraç primlerinin .../.../…. tarihinde şirketiniz hesaplarına intikal ettiği ve .../.../… tarihinde sürekli müzayede yöntemi ile Borsa İstanbul'da işlem görmeye başladığı, paylarının halka arz edilmesi sonucu mevcut durumda … TL tutarında hisse senedi ihraç priminin oluştuğu, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5’inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendine göre, anonim şirketlerin kuruluşlarında veya sermayelerini artırdıkları sırada çıkardıkları payların bedelinin itibari değerini aşan kısmının kurumlar vergisinden müstesna olduğu, 555 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin 16’ncı maddesine istinaden "520-Hisse Senedi İhraç Primleri" hesabında oluşan bakiyenin enflasyon düzeltmesine tabi tutularak öncelikle "698-Enflasyon Düzeltme Hesabında" izlendiği, daha sonra bu hesabın kalan bakiye durumuna göre "648-Enflasyon Düzeltmesi Karları" veya "658-Enflasyon Düzeltmesi Zararları" hesabına intikal ettirildiği belirtilerek, istisna tutarının oluşmasından sonra, geçici vergi dönemlerinde (30/6/2024, 30/9/2024 ve 31/12/2024) ve hesap dönemi sonunda yapılacak enflasyon düzeltmesi nedeniyle oluşacak enflasyon düzeltmesi zararının, 2024 yılı geçici vergi dönemleri ve 2024 hesap dönemi Kurumlar Vergisi beyannamesi ile şartlarının gerçekleşmesine/varlığına bağlı olarak (geçici vergi dönemleri dâhil) 2025 ve izleyen hesap dönemlerinde doğrudan gider olarak dikkate alınıp alınmayacağı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.
Enflasyon düzeltmesi uygulamasında parasal olmayan kaynakların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farkların "698-Enflasyon Düzeltme Hesabının" borcuna kaydedilmesi gerekmekte olup, hesap dönemleri sonu itibarıyla (Enflasyon düzeltmesi şartlarının yeniden oluştuğu ilk dönem hariç olmak üzere) oluşan kâr veya zararın tespitinde bu hesabın bakiyesinin de dikkate alınması gerekmektedir.
Şirketçe, paylarınızın halka arz edilmesi sonucu "520-Hisse Senedi İhraç Primleri" hesabında takip edilen tutarların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması neticesinde oluşan enflasyon düzeltmesi farklarının, 2024 ve şartların oluştuğu müteakip hesap dönemlerinde vergiye tabi matrahın tespitinde dikkate alınması icap etmektedir.
Verilen Avanslarda Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (29.05.2025 Tarih ve E-27575268-105[Mük.298-2024-1048]-301648 Sayılı Özelge)
… Sanayi Odası I, II ve III. Organize Sanayi Bölgelerinin (OSB) genişleme sahalarında şirket adına yapılan arsa tahsislerine ilişkin olarak şirket tarafından her yıl OSB yönetimince belirlenen m² birim tutarları üzerinden katılım bedeli ödemesi gerçekleştirildiği ve yapılan ödemelerin "259. Verilen Avanslar" hesabında takip edildiği, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu uyarınca tahsisler için sözleşme imzalandığı, maliyetler kesinleşene kadar ödenen tutarların avans mahiyetinde olduğu ve idare tarafından re'sen ön tahsisin iptali veya katılımcının tahsisten vazgeçmesi halinde katılım bedeli ödemeleri dışında herhangi bir bedel iadesinin gerçekleşmeyeceği belirtilerek, OSB yönetimi ve/veya müteşebbis heyetçe kamulaştırma, altyapı inşaatı, arıtma tesisi maliyeti, genel idare gelirleri ve yatırım ile ilgili cari giderlere karşılık olmak üzere, her yıl yeniden belirlenen m² birim tutarları üzerinden yapılan katılım payı ödemelerinin, maliyeti netleştiren mahiyette olmaması ve fiyat sabitleme garantisi vermemesi nedeniyle "Verilen Avans" olarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulup tutulmayacağı hususunda tereddüt hasıl olduğundan bahisle görüş talep edilmektedir.
… Sanayi Odası I, II ve III. Organize Sanayi Bölgelerinin genişleme sahalarında şirket adına yapılan arsa tahsislerine ilişkin olarak, bedeli belli olmayan arsa için OSB yönetimince belirlenen m² birim tutarları üzerinden gerçekleştirilen ve "259. Verilen Avanslar" hesabında takip edilen katılım bedeli ödemelerinin parasal kıymet olarak kabul edilmesi ve enflasyon düzeltmesine tabi tutulmaması gerekmektedir.
2024 Hesap Dönemi İçerisinde İşi Bırakan Gelir Vergisi Mükellefinin Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (30.05.2025 Tarih ve E-27575268-105[Mük.298-2024-1306]-305322 Sayılı Özelge)
İşyerinin kapatarak mükellefiyet kaydının 11.09.2024 tarihi itibarıyla sonlandırdığını belirterek, 11.09.2024 tarihli bilançoya enflasyon düzeltmesi uygulanıp uygulanmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
01.09.2024 tarihinde terk edilen mükellefiyete ilişkin, bir yıldan eksik olan faaliyet süresine (01.01.2024-11.09.2024) isabet eden hesap dönemi sonuna ait bilançonuzun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir.
Öz Sermaye Kalemlerine Ait Enflasyon Farklarının Dönem Zararına Mahsup Edilmesi, Geçmiş Yıllar Karları Hesabına Alınması ve Kar Dağıtımına Konu Edilmesi Halinde Vergilendirme Hakkında (02.06.2025 Tarih ve E-27575268-105[Mük.298-2025-449]-308257 Sayılı Özelge)
Şirketin … yatırımcı sıfatı ile iştirak edilmesi faaliyeti ile iştigal ettiği, 31.12.2023 tarihli bilançonuzun enflasyon düzeltmesine tabi tutulmasından kaynaklı geçmiş yıl karının "570. Geçmiş Yıllar Karları" alt hesabında takip edildiği, 2024 hesap döneminde enflasyon düzeltmesinden kaynaklananlar da dahil olmak üzere elde edilen … TL karın "590. Dönem Net Karı" hesabında izlendiği belirtilerek, söz konusu … TL tutarın kar dağıtımına tabi tutulması halinde herhangi bir kurumlar vergisi doğup doğmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
31.12.2024 tarihli bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan kar veya zararın 2024 hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi matrahının hesaplanmasına esas teşkil etmesi gerektiğinden, 2024 hesap dönemine ait olan karın, 2025 ve daha sonraki dönemlerde kar dağıtımına konu edilmesi halinde ayrıca kurumlar vergisine tabi tutulmaması, ancak işletmeden çekilen değerlerin, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı stopajına tabi tutulması ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda vergilendirilmesi gerekmektedir.
Özel Hesap Dönemine Tabi Mükellefin Enflasyon Düzeltmesi Yapıp Yapmayacağı Hakkında (24.06.2025 Tarih ve E-67854564-105[1741-10321]-350689 Sayılı Özelge)
Pamuk çekirdeğini işleyerek ham pamuk yağı ve küspe imalatı faaliyetinizde bulunduğunuzu ve 01.10.2024 – 30.09.2024 şeklinde özel hesap dönemine tabi olunduğu belirterek, 560 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel tebliği kapsamında 2024 hesap döneminin birinci geçici vergi dönemine karşılık gelen ilgili geçici vergi döneminde bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulup tutulmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
2024 hesap dönemi birinci geçici vergi dönemi sonu itibarıyla, mezkûr Kanunun mükerrer 298’inci maddesinin (A) fıkrasında öngörülen şartlar gerçekleşmekle birlikte, aynı fıkranın Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak yayımlanan 560 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği gereğince, bahse konu dönem sonu itibariyle kapsam dâhilindeki mükelleflerce (213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (9) numaralı bendi kapsamındaki mükellefler hariç) enflasyon düzeltmesi yapılmaması icap etmektedir.
Bu itibarla, özel hesap dönemi tayin edilen şirketin 2024 yılı içinde başlayan hesap döneminin birinci geçici vergi dönemine (2024/10-12 dönemine) ait bilançosunun enflasyon düzeltmesine tabi tutulmaması gerekmektedir.
Kuyumculuk İşi ile İştigal Edilmesi Nedeniyle Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (24.06.2025 Tarih ve E-97338759-105-79620 Sayılı Özelge)
Kuyumculuk faaliyeti nedeniyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298’inci maddesinin (A) fıkrasının (9) numaralı bendine istinaden yapılan enflasyon düzeltmesinde stokların düzeltilmesinde toplulaştırılmış yöntemlerden hareketli ağırlıklı ortalama yöntemini kullandığınız belirtilmekte olup, bu kapsamda: ilgili geçici vergi döneminde hareketi olmayan ticari mallar için düzeltme işleminde nasıl bir yol izlenmesi gerektiği, geçici vergi dönemlerinde yapılan düzeltme sonrasında bir sonraki geçici vergi döneminde yapılacak düzeltmenin düzeltilmiş değerler üzerinden yapılıp yapılmayacağı, öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farklarının enflasyon düzeltmesi yapılan dönem sonlarında sermayeye ilave edilip edilemeyeceği hususlarında görüş talep edilmektedir.
213 sayılı Kanunun mükerrer 298’inci maddesinin (A) fıkrasının (2) numaralı bendinin (h) alt bendinde tanımlanan hareketli ağırlıklı ortalama düzeltme katsayısının yukarıda gösterilen formüle göre hesaplanması ve ilgili geçici vergi döneminde işletmeye emtia girişi ve gider olmamasının enflasyon düzeltmesi yapılmasına mani olmadığı dikkate alındığında, dönem içi alış ve giderler ile bunların enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş değerlerinin sıfır olarak formüle yazılarak düzeltme katsayısının hesaplanması, enflasyon fark hesapları, parasal olmayan kıymetlerin düzeltme işlemi sonrası değeri ile düzeltme öncesi değeri arasındaki farklarının kaydedildiği tali hesaplar olup, geçici vergi dönemlerinde yapılacak düzeltme işlemi bir önceki dönemin düzeltilmiş değerleri üzerinden yapılıp çıkan farkların tali hesaplarda izlenmesi, öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farklarının vergisiz sermayeye ilave edilebilme imkanı yalnızca kurumlar vergisi mükelleflerine tanındığından, gelir vergisi mükelleflerince sermayeye ilave yönünde bir tercihte bulunulması halinde bu durum herhangi bir suretle başka bir hesaba nakledilme kapsamında değerlendirilerek işlemin yapıldığı dönemin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye tâbi tutulması gerekmektedir.
Birleşme Halinde Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (24.06.2025 Tarih ve E-95462982-105[VUK.ÖZLG-2024-86]-184808 Sayılı Özelge)
… Vergi Dairesi Müdürlüğünün … vergi kimlik numaralı mükellefi iken kül halinde … Vergi Dairesi Müdürlüğünün … vergi kimlik numaralı mükellefi … Sanayi Ticaret Anonim Şirketine 16.08.2024 tarihinde birleşme yoluyla devir olunduğu, söz konusu birleşme dolayısıyla kıst döneme ilişkin (01.01.2024-16.08.2024) verilecek kurumlar vergisi beyannamesinde enflasyon düzeltmesi yapılıp yapılmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Şirket tarafından 16.08.2024 tarihinde birleşme yolu ile münfesih olması sebebiyle kıst döneme (01.01.2024-16.08.2024) ilişkin bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş olması gerekmektedir.
Sehven Enflasyon Düzeltmesi Uygulanmayan Taşıt ve Demirbaş Hakkında (09.07.2025 Tarih ve E-53445970-105[2024/27-9-915]-95967 Sayılı Özelge)
31.12.2023 tarihli bilançoya uygulan enflasyon düzeltmesi işlemlerinizde iki adet taşıtınız ve bir adet demirbaşınız için sehven enflasyon düzeltmesi uygulamadığınız ve söz konusu kıymetler için bu tarihte uygulanması gereken enflasyon düzeltmesi uygulamasını geriye dönük olarak yapılıp yapılmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Bilanço esasına tabi kurumlar vergisi mükellefi olunması nedeniyle 31.12.2023 tarihli bilançoda mevcut bulunan parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş olması gerekmektedir.
Diğer taraftan, 213 sayılı Kanunun enflasyon düzeltmesi müessesesini düzenleyen mükerrer 298’inci maddesi ile geçici 33’üncü maddesinde; söz konusu müessesenin uygulanmaması veya eksik uygulanması durumunda ileriki bir tarihte uygulanamayacağına veya eksiklerin giderilmeyeceğine dair herhangi bir hüküm yer almadığından, 31.12.2023 tarihli bilançonuzda yer alan ancak sehven enflasyon düzeltmesi uygulanmayan parasal olmayan kıymetler için enflasyon düzeltmesi uygulanması mümkün bulunmaktadır.
Bu kapsamda, 213 sayılı Kanunun mükerrer 298’inci maddesi ve geçici 33’üncü maddesi kapsamında uygulanan 31.12.2023 tarihli enflasyon düzeltmesi işlemlerinde şirket tarafından sehven unutulan taşıt ve demirbaşlar için, enflasyon düzeltmesi uygulanması ve ilgili döneme ait düzeltme beyannamesi verilmesi gerekmektedir.
Yıllara Yaygın İnşaat İşleri Kapsamında Yapılan Tevkifatların Konu: Enflasyon Düzeltmesine Tabi Olup Olmayacağı Hakkında (17.10.2025 Tarih ve E-75101415-105-28262 Sayılı Özelge)
İş ortaklığı kapsamında, kamu kurumlarına yıllara sari inşaat işi yapıldığı, 2024 yılında geçici kabulü yapılan yıllara sari inşaat işi nedeniyle oluşan … TL gelir vergisi tevkifatının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298’inci maddesi kapsamında enflasyon düzeltmesine tabi olup olmadığı hususunda görüş talep edilmektedir.
Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinin hakedişlerine ilişkin olarak yapılan gelir vergisi tevkifatları parasal kıymet olduğundan, enflasyon düzeltmesine tabi tutulması mümkün bulunmamaktadır.
Ulusal Taşıt Tanıma Sistemine İlişkin Amortisman Uygulaması Hakkında (22.07.2025 Tarih ve E-11395140-105[VUK-3-5010]-903201 Sayılı Özelge)
Şirketin lojistik sektöründe faaliyet gösterdiğini ve bu kapsamda çok sayıda aracın bulunduğunu, ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) kapsamında bir adedinin fiyatı 2.326,21 TL + KDV olan Taşıt Tanıma Birimi(TTB)'nin filonuzdaki tüm araçlar için alınmaya başladığını, taşıt Tanıma Sistemini ayrı ayrı değerlendirdiğinizde 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 313 üncü maddesi kapsamında 2025 yılı için 9.900 TL olarak belirlenen doğrudan gider yazılabilecek amortismana tabi iktisadi kıymet değeri sınırının altında kaldığını ancak satın aldığınız tüm Taşıt Tanıma Sistemlerini bir bütün olarak değerlendirildiğinde söz konusu sınırın aşıldığın belirterek, "Taşıt Tanıma Sisteminin" amortismana tabi iktisadi kıymet olarak değerlenip değerlendirilemeyeceği, amortismana tabi iktisadi kıymet olarak değerlendirilmesi durumunda söz konusu sistemin ayrı ayrı değerlendirilerek amortismana tabi tutulma ve gider yazma konusunda tercih yapılıp yapılamayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Filodaki araçlar için alınan "Taşıt Tanıma Sisteminin" aynı fonksiyona hizmet etmemesi, dolayısıyla iktisadi ve teknik bakımdan bütünlük arz etmemesi nedeniyle, ayrı ayrı değerlendirilerek, her birinin değerinin Vergi Usul Kanununun 313’üncü maddesinde yer verilen haddi aşması durumunda, 2 yılda %50 amortisman oranı dikkate alınarak amortismana tabi tutulması icap etmektedir. Ancak her birinin değerinin mezkur maddede yer verilen söz konusu haddin altında kalması durumunda kayıtlara doğrudan gider olarak intikal ettirilmesi mümkün bulunmaktadır.
Öğrenci Servis Taşımacılığında Faturanın Öğrenci Adına Düzenlenmesi Hakkında (05.09.2025 Tarih ve E-11395140-105[VUK-3-5434]-1118955 Sayılı Özelge)
Servis taşımacılığı faaliyeti ile iştigal edildiği, servis hizmeti verdiğiniz öğrencilerin bazılarının servis ücretinin velisine ait ticari işletme tarafından ödenmesinden dolayı faturanın veli adına düzenlenmesinin talep edildiğini belirtilerek, söz konusu durumda faturanın kimin adına (veli/öğrenci) düzenlenmesi gerektiği hususunda görüş talep edilmektedir.
Satılan emtia ve yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı gösteren fatura, tahakkuka ilişkin bir belge olup, düzenlenmesi bedelin ödenmesine bağlı olmadığından, faturaya ilişkin yukarıda yer verilen hükümlerdeki müşteri tanımından, malı satın alan veya kendisine iş yapılanın anlaşılması, dolayısıyla bedelin ödenip ödenmediğine veya kimin tarafından ödendiğine bakılmaksızın faturanın malı satın alan veya kendisine iş yapılan adına düzenlenmesi gerekmektedir.
Servis taşımacılığı hizmetinden yararlananın öğrenci olduğu dikkate alındığında, verilen hizmete ilişkin faturanın öğrenci adına düzenlenmesi icap etmektedir.
Enflasyon Düzeltmesi Yapılmasından Sonra Kâr Dağıtımında Kurumlar Vergisi Hakkında (09.09.2025 Tarih ve E-64597866-105-1132393 Sayılı Özelge)
2023 yılı hesap dönemine ait ticari kârı üzerinden kurumlar vergisini hesaplayarak ödenen, 2023 yılı hesap dönemine ait bilanço için enflasyon düzeltmesi yapıldığı ve düzeltme sonrası 31.12.2023 tarihli bilançoda geçmiş yıllar zararı hesabının oluştuğunu belirterek, 2023 hesap dönemi düzeltme öncesi geçmiş yıl ve/veya carî dönem ticari kârının 01.01.2024 tarihinden sonra ortaklara dağıtımında kurumlar vergisi hesaplanıp hesaplanmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Şirket tarafından, Ticaret Bakanlığının 15.06.2024 tarihli ve 32577 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Enflasyon Düzeltmesi Uygulayan Şirketlerde Esas Alınacak Finansal Tablolara İlişkin Tebliği kapsamında; düzeltme öncesi geçmiş yıl ve/veya carî dönem ticari kârının, 01.01.2024 tarihinden sonra kâr dağıtımına konu edilebilmesinin mümkün olması halinde, dağıtılan tutar kurumlar vergisine tabi tutulmayacak, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı stopajına tabi tutulacak ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda vergilendirilecektir.
Öte yandan, somut olaya ilişkin olarak, kâr dağıtımının yapılıp yapılamayacağının belirlenmesine ilişkin olarak Ticaret Bakanlığının görüşüne başvurulması gerekmektedir.
Enflasyon Düzeltmesinde Amortisman Ayrılmayan veya Eksik Ayrılan ATİK'lerin Sonradan Elden Çıkarılması Hakkında (09.09.2025 Tarih ve E-67854564-105[1741-9465]-494221 Sayılı Özelge)
Şirket aktifinde kayıtlı gayrimenkuller için çeşitli nedenlerle bazı dönemlerde amortisman ayrılamadığı belirtilerek, itfa edilmemiş taşınmazlarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulmasından sonra gelecek yıllarda elden çıkarılması halinde düzeltilmiş değerlerinin satış maliyeti olarak dikkate alınıp alınmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Amortismana tabi iktisadi kıymetlerden; faydalı ömür süresini tamamlayan ve amortisman yoluyla değeri tamamen yok edilmiş olanların (işletme kayıtlarında iz bedeliyle takip edilmeye devam edilenler dahil) ve bunların birikmiş amortismanlarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması ihtiyari olmakla birlikte, faydalı ömür süresini tamamlayan ancak kanuni süresinde ayrılması gereken tutardan daha düşük veya eksik amortisman ayrılması nedeniyle amortisman yoluyla değeri tamamen yok edilmemiş olanların ve bunların birikmiş amortismanlarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması zorunludur. Bu durumda, kanunen ayrılması gerekenden daha düşük veya eksik amortisman ayrılması nedeniyle kanuni süresinde ayrılmayan amortisman tutarlarının ayrılmış gibi kabul edilerek enflasyon düzeltmesine ilişkin hesaplamaların yapılması mümkün bulunmamaktadır. Ayrıca, söz konusu durumda kanuni süresinde ayrılmayan amortisman tutarlarının izleyen dönemlerde ayrılmasının veya amortisman süresinin uzatılmasının söz konusu olamayacağı tabiidir.
Öte yandan, enflasyon düzeltmesine tâbi tutulan parasal olmayan kıymetlerin elden çıkarılması halinde, bunlara ilişkin enflasyon düzeltme farklarının maliyet olarak dikkate alınması, bu kapsamdaki iktisadi kıymetlere ait birikmiş amortismanın da düzeltilmiş tutarları ile dikkate alınması gerekmektedir.
SPK'ya Tabi Aracı Kurumun Enflasyon Düzeltmesi Karşısındaki Durumu Hakkında (19.09.2025 Tarih ve E-64597866-105-1186729 Sayılı Özelge)
Menkul kıymetler aracılık faaliyeti ile iştigal edilen, bilançonuzu enflasyon düzeltmesi şartlarının oluştuğu dönemlerde enflasyon düzeltmesine tabi tutulacağı, şirket tarafından muhasebe tekniği olarak Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerinden farklı olarak Sermaye Piyasası Kurumu tarafından hazırlanan Aracı Kurum Hesap Planı ve Planın Kullanım Esasları Hakkında Tebliğde belirlenen hesap planının uygulandığı hususlarından bahisle, enflasyon düzeltmesi sonuçlarının kayıtlarda gösterilmesine ilişkin olarak 165 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinin (13.2.) bölümünde yapılan açıklamaları dikkate alınıp alınmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Sistem kayıtlarının tetkikinden kurumlar vergisi mükellefiyetinin bulunduğu ve kazancın tespit yönteminde bilanço tipi olarak Tek Düzen Hesap Planını (Aracı Kurumlar ve Halka Açık Şirketler Dahil) kullanıldığı görülmektedir.
Bu itibarla, şirket tarafından yapılacak enflasyon düzeltmesinde beyannamelerinin ekinde 213 sayılı Kanuna göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulan bilançonun ibraz edilmesi gerekmektedir.
Yapılmakta Olan Yatırımların Enflasyon Düzeltmesine Tabi Tutulmaksızın Özel Fonlar Hesabında İzlenip Aktifleştiğinde Özel Maliyetlere Aktarılıp Aktarılamayacağı Hakkında (08.10.2025 Tarih ve E-68554973-105-211912 Sayılı Özelge)
Şirketin … işletmecisi olduğu ve bu kapsamda ilgili Kanun kapsamında … yıl süreyle … işletmeciliğinin tarafça devralındığı, faaliyet kapsamında yapılan yatırım harcamalarını aktifleştirilene kadar "258.Yapılmakta Olan Yatırımlar" hesabında, aktifleştirildikten sonra da "264.Özel Maliyetler" hesabında takip edildiği, 7529 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 11’inci maddesi ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298’inci maddesinin (A) fıkrasına eklenen onuncu bent ile bu Kanun kapsamındaki muhasebe standartları uyarınca yapılmakta olan yatırımlar hesabında takip edilen tutarların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucunda oluşan ve bu hesabın alt hesabında izlenen düzeltme farklarının bilançonun pasifinde özel bir fon hesabında gösterileceğinin ve dönem kazancının tespitinde dikkate alınmayacağının hüküm altına alındığı, söz konusu yatırımlar kapsamında aktifleştirildiğinde özel maliyet hesaplarına intikal ettirilecek olan harcamalara ilişkin enflasyon düzeltmesi farklarını, mezkûr bent kapsamında dönem kurum kazancının tespitinde dikkate almadığınız ve özel fon hesabında takip edildiği belirtilerek, kurum kazancınıza dahil edilmeyerek özel fon hesabına aldığınız düzeltme farklarına 213 sayılı Kanunun mükerrer 298’inci maddesinin (A) fıkrasının onuncu bendi kapsamında işlem tesis edilip edilemeyeceği hususunda görüş talep edilmektedir.
"Maddi Olmayan Duran Varlıklar" hesap grubu dahilinde "264.Özel Maliyetler" hesabında izlenmesi gerekirken, "Maddi Duran Varlıklar" hesap grubu dahilinde "258.Yapılmakta Olan Yatırımlar" hesabında takip edildiği anlaşılan söz konusu harcamalara ilişkin enflasyon düzeltmesi farklarına, 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının onuncu bendi kapsamında işlem tesis edilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Ortağı Olunan Adi Ortaklığa İlişkin Faaliyetlerden Dolayı Hisseye Düşen Enflasyon Düzeltmesinden Kaynaklanan Kâr veya Zararın Geçici 33’Üncü Madde Kapsamında Kazancın Tespitinde Dikkate Alınıp Alınmayacağı Hakkında (13.10.2025 Tarih ve E-11395140-105[VUK-3-5738]-1305618 Sayılı Özelge)
Şirketin gayrimenkul yatırım ortaklığı olarak faaliyet gösterdiği, … A.Ş.-… Adi Ortaklığında ortaklığının bulunduğu, söz konusu adi ortaklığın bilanço esasına göre defter tuttuğu ve enflasyon düzeltmesi uygulamasının adi ortaklığın bilançosu üzerinden yapılarak düzeltme sonucu tespit edilen kâr veya zararın ortaklar tarafından hisseleri oranında kendi kazançlarına dâhil edileceği belirtilerek, adi ortaklık nezdinde yapılan enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan ve hissenize isabet eden kâr veya zararın söz konusu hesap dönemlerinde kurum kazancının tespitinde dikkate alınıp alınmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
213 sayılı Kanunun geçici 33’üncü maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan şirket tarafından, mezkur Kanun hükümleri çerçevesinde enflasyon düzeltmesi yapılması zorunlu olup, geçici vergi dönemleri de dahil olmak üzere 2024 ve 2025 hesap dönemlerinde yapılan enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr veya zarar mezkûr fıkra gereğince kazancın tespitinde dikkate alınmayacaktır.
Bu minvalde, söz konusu dönemlere ilişkin olarak, ortağı olunan bahsi geçen adi ortaklığa ilişkin faaliyetten dolayı hisseye düşen enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr veya zararın da kazancınızın tespitinde dikkate alınmaması gerekmektedir.
Enflasyon Düzeltmesinde Tasfiye Sonu İşlemleri Hakkında (25.11.2025 Tarih ve E-11395140-105[VUK-3-5690]-1549811 Sayılı Özelge)
Şirketin 16.05.2024 tarihinde tasfiyeye girdiği, bu kapsamda 01.01.2024-15.05.2024 kıst dönem bilanço ile 16.05.2024-31.12.2024 tasfiye dönemine ilişkin bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulduğu, tasfiye dönemine denk gelen düzeltme zararınızın kanunen kabul edilmeyen gider (KKEG) olarak beyannamede dikkate alındığı ve tasfiyenin 2025 yılında sonuçlandırılacağı belirtilerek; şirketin 2025 yılı içinde tasfiyesinin sonlandırılması halinde tasfiye sonu bilançosunun enflasyon düzeltmesine tabi tutulup tutulmayacağı, tasfiye sonunda enflasyon düzeltmesi yapılacak ise şirketinizin kapanış bilançosu için enflasyon düzeltmesinin hangi değerler üzerinden yapılacağı, tasfiye işleminin 2025 yılı içinde sonuçlandırılması halinde taşıma katsayısının nasıl hesaplanacağı, 2024 ve 2025 yılları enflasyon düzeltmeleri sonucu oluşan öz sermaye kalemlerine ait farkların tasfiye sonu oluşacak dönem zararına mahsup edilmesi işleminin vergisel sonucunun nasıl olacağı hususlarında tereddüt hasıl olduğundan görüş talep edilmektedir.
1- Tasfiyenizin sona ermesi halinde tasfiye sonu bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmekte olup, söz konusu düzeltme işlemi yapılırken, parasal olmayan kıymetlerin düzeltmeye esas tarihi itibarıyla sahip olduğu ve 213 sayılı Kanunda yer alan değerleme hükümlerine göre, 555 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yapılan açıklamalar da dikkate alınarak, tespit edilen değerlerin esas alınması gerekmektedir.
2- Tasfiye sonu bilançonuz enflasyon düzeltmesine tabi tutulurken, bilançonun ait olduğu aya ilişkin yurt içi üretici fiyat endeksi kullanılacaktır. Ancak, bu endeksin belli olmaması halinde ise bir önceki aya ait yurt içi üretici fiyat endeksinin kullanılması mümkün bulunmaktadır.
3- Pasif kalemlere ait enflasyon fark hesaplarının şirketin tasfiye edilmesi sebebiyle ortaklara dağıtılması/aktarılması işlemi işletmeden çekiş olarak değerlendirileceğinden, bu işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye tâbi tutulması gerekmektedir.
4- Öz sermaye kalemlerine ait enflasyon farklarının düzeltme sonucu oluşan geçmiş yıl zararlarına mahsup edilebilmesi mümkün olmakla birlikte, söz konusu farkların tasfiye dönemi sonu zararınıza mahsup edilmesi işletmeden çekiş sayılacaktır.
Birleşme Halinde Enflasyon Düzeltmesi Sonucu Oluşan Dönem Karının Dağıtıma Konu Edilmesi Durumunda Vergilendirme Hakkında (16.12.2025 Tarih ve E-27575268-105[Mük.298-2025-1139]-737156 Sayılı Özelge)
Gayrimenkullerin kiralanması ve işletilmesi faaliyetinde bulunan şirketin, bağlı ortaklıklarından olan … Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, … Anonim Şirketi ve …Anonim Şirketi ile .../.../2025 tarihinde 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 19’uncu maddesi kapsamında birleştiği, birleşme sonucu devralan konumundaki şirketin .../.../2025 tarihli birleşmiş bilançosuna göre, "570-Geçmiş Yıl Kârları" hesabının … TL, "580-Geçmiş Yıl Zararları" hesabının … TL, "Enflasyon Düzeltme Geçmiş Yıl Kârları" hesabının …-TL ve "Enflasyon Düzeltme Geçmiş Yıl Zararları" hesabının … TL olduğu, şirketlerin birleşmeden önce 2023 hesap döneminde enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan Geçmiş Yıl Kârları toplamı … TL olmakla birlikte faaliyetinden kaynaklı Geçmiş Yıl Zararının ise … TL olduğu, söz konusu hesabın bakiyesi olan … TL'nin "570- Geçmiş Yıl Kârları" hesabında izlendiği, 2023 hesap döneminde düzeltilmiş bilançoda "Dönem Kâr/Zarar" hesabının kullanılmadığı, enflasyon düzeltme kârı da dahil olmak üzere bütün kâr/zarar hesaplarının Geçmiş Yıl Kârları hesabında toplandığı, devrolan şirketlerin 2024 hesap dönemi faaliyetinden enflasyon düzeltmesinden kaynaklananlar da dahil olmak üzere elde edilen kârın … TL, devralan şirketin 2024 hesap dönemi faaliyetlerinden elde edilen zararın ise … TL olduğu ve birleşme neticesinde çıkartılan ../../2025 tarihli bilançoda yer alan 2024 yılına ilişkin kâr tutarının ise …-TL olduğu belirtilerek, şirketin .../.../2025 tarihli bilançosunda yer alan 2024 yılı kârlarının dağıtıma tabi tutulması halinde herhangi bir kurumlar vergisi doğup doğmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanunu Yönünden
Birleşilen kurumun, münfesih kurumun devir tarihindeki bilanço değerlerini, bir bütün halinde devralması ve aynen bilançosuna geçirmesi şartı ile gerçekleştirilecek birleşme Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 19’uncu maddesi kapsamında devir olarak kabul edilecek ve söz konusu birleşme ile ilgili olarak aynı Kanunun 20’nci maddesinde belirtilen şartlara da uyulduğu takdirde birleşmeden doğan kar vergilendirilmeyecektir.
Vergi Usul Kanunu Yönünden
31.12.2024 tarihli bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan kâr veya zararın 2024 hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi matrahının hesaplanmasına esas teşkil etmesi gerektiğinden, devralan şirketin .../.../2025 tarihli bilançosunda yer alan 2024 hesap dönemine ait olan kârın, 2025 ve daha sonraki dönemlerde kar dağıtımına konu edilmesi halinde ayrıca kurumlar vergisine tabi tutulmaması, ancak işletmeden çekilen değerlerin, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı stopajına tabi tutulması ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda vergilendirilmesi gerekmektedir.
Ancak, dağıtıma konu kârın, 2023 yılı hesap dönemine ait bilançonun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan geçmiş yıllar kârları hesabında takip edilen; 2023 yılı enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan geçmiş yıl kârı olması halinde, nakledilen veya çekilen tutarların bu işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin bu dönemde kurumlar vergisine tabi tutulması, ayrıca işletmeden çekilen değerlerin, elde edenlerin hukuki statüsüne göre kâr payı stopajına tabi tutulması ve kâr paylarının vergilendirilmesine ilişkin hükümler doğrultusunda vergilendirilmesi gerektiği tabiidir.
Birleşme Yapı Denetim Hizmetinde Belge Düzeni Hakkında (23.12.2025 Tarih ve E-27575268-105[2024-1363]-755256 Sayılı Özelge)
Şirketin "Yapı Denetim Kuruluşu" olduğunu, söz konusu faaliyetiniz kapsamında … Merkez Camii inşaatı işine ilişkin yapı denetim hizmeti verdiğini, verilen yapı denetim hizmetine ilişkin ödemenin hayırsever bir vatandaş tarafından yapıldığını ve söz konusu cami inşaatına konu arsanın 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamında … İlçe Müftülüğüne tahsis edildiğini belirterek, bahsi geçen yapı denetim hizmetine ilişkin faturanın kimin adına düzenleneceği hususunda görüş talep edilmektedir.
Tahakkuka ilişkin bir belge olduğundan düzenlenmesi bedelin ödenmesine değil, malın teslimine veya hizmetin ifasına bağlı olan faturaya ilişkin yukarıda yer verilen hükümlerdeki müşteri tanımından, malı satın alan veya kendisine iş yapılanın anlaşılması, dolayısıyla bedelin ödenip ödenmediğine veya kimin tarafından ödendiğine bakılmaksızın faturanın malı satın alan veya kendisine iş yapılan adına düzenlenmesi gerekmektedir.
Bu minvalde, şirket tarafından verilen yapı denetim hizmetine ilişkin faturanın, hizmetten faydalanan gerçek veya tüzel kişi adına düzenlenmesi gerektiğinden, bu hizmetlerden faydalananın söz konusu taşınmazın 5018 sayılı Kanun uyarınca tahsis edilen … İlçe Müftülüğü olduğu dikkate alındığında, faturanın hizmeti alan … İlçe Müftülüğü adına düzenlenmesi gerekmektedir.
Serbest Bölgede Faaliyet İzni Dolan Mükellefin Özel Hesap Döneminin Sona Ermesi Üzerine Defter Kayıtlarının Durumu Hakkında (10.02.2025 Tarih ve E-11395140-105[174-2025-VUK2-2647]-194333 Sayılı Özelge)
01.10.202(..)-30.9.202(..) tarihleri arası özel hesap dönemine tabi olunduğu,348 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği uyarınca serbest bölgede faaliyet gösteren şirketlerin yasal defterlerini yabancı para birimi cinsinden tutmalarına izin verildiğinden bu kapsamda yasal defterlerinin Euro(AVRO) para birimi cinsinden tutulduğunu ve e-defter mükellefi olunduğu, Dış Ticaret Müsteşarlığı Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü tarafından verilen faaliyet ruhsatı ile 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu hükümlerine göre faaliyet göstermekte iken ruhsatının süresinin sona ermesi nedeniyle şirket faaliyetlerini 28/5/2025 tarihinden itibaren yurt içinde gerçekleştirdiğini belirterek, serbest bölgedeki faaliyetlerin sona ermesi ile birlikte anılan Tebliğde belirtilen şartların kaybedilmesinden dolayı yasal defter kayıtlarının hangi tarihten itibaren Türk para birimi cinsinden yapılması gerektiği hususunda görüş talep edilmektedir.
Tam mükellefiyete tabi gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinin (adi ortaklıklar, kollektif ve adi komandit şirketler dahil) serbest bölgede faaliyette bulunan şubeleri ile serbest bölgede faaliyette bulunan gerçek veya tüzel kişilerin serbest bölge dışında ancak Türkiye sınırları içerisinde faaliyette bulunan şubeleri hariç olmak üzere, serbest bölgede faaliyet gösteren gerçek veya tüzel kişilerden isteyenlerin, defter (e-defter dahil) kayıtlarını Türk para birimi dışında (Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca, kuru günlük olarak belirlenen) herhangi bir yabancı para birimi ile yapabilmeleri mümkün bulunmaktadır.
348 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin (4) numaralı bölümü kapsamında e-defter kayıtlarının Türk para birimi dışında yabancı para birimi ile tutulduğu anlaşılmış olup, defterler hesap dönemi itibarıyla tutulduğundan ve hesap dönemi bitmeden kullanılan para biriminin değiştirilmesi mümkün olmadığından, serbest bölgedeki faaliyetinizin sona erdiği, diğer bir ifade ile mezkûr Tebliğde öngörülen şartların son bulduğu hesap dönemini izleyen hesap döneminden itibaren kayıtların Türk para birimine göre tutulması gerekmektedir.
Bu minvalde, serbest bölgedeki faaliyetinizin sona erdiği özel hesap dönemini izleyen hesap döneminin başlangıç tarihi olan 01.10.2025 tarihinden itibaren (bu tarih dâhil) kayıtların Türk para birimine göre tutulması icap etmektedir.
Tahsil Edilemeyen Alacakların Değersiz Alacak Olarak Kaydı Hakkında (13.03.2026 Tarih ve E-27575268-105[2025-1808]-161290 Sayılı Özelge)
Şirketin ticari alacağının bulunduğu mükellef hakkında iflas kararı verildiği ve kararın kesinleştiği, iflas masasınca yapılan tasfiye işlemlerinden sonra alacağının bir kısmının tahsil edilemediği belirtilerek, alacağının tahsil edilemeyen kısmının kesinleşmiş iflas kararına istinaden 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 32’ nci maddesi kapsamında değersiz alacak olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususunda görüş talep edilmektedir.
213 sayılı Kanunun 322’nci maddesi uygulamasında, borçlu şirket hakkında mahkemece verilmiş iflas kararı ile iflasın açılmış olması, borçludan olan alacakların değersiz alacak olarak kabul edilerek hesaplara intikal ettirilebilmesi için yeterli bulunmamakta olup, bu bağlamda mahkeme kararı çerçevesinde iflasın açılması ile oluşturulan iflas idaresi/dairesi tarafından yapılacak tasfiye işlemleri neticesinde söz konusu alacaklarınızdan tahsil kabiliyetinin olmadığı (tahsil edilemeyeceği) anlaşılan bir tutar kalması halinde, bu bakiye alacağının mahkemenin iflasın kapanmasına ilişkin kararına veya iflasın kapanmasına yönelik olarak iflas idaresinden/dairesinden alınacak belgelere dayanılarak, belgelerin/kararın temin edildiği yıl hesaplarına değersiz alacak olarak intikali mümkün bulunmaktadır.
Ancak, somut olayda, iflasın kapandığına dair verilen mevcut bir mahkeme kararının bulunmadığı dikkate alındığında, tahsil kabiliyeti kalmadığı belirtilen tutarın değersiz alacak olarak hesaplara intikal ettirilmesi mümkün değildir.
SPK Lisansına Sahip Bağımsız Denetim Şirketinin Faaliyetlerine Uygulanacak Kurumlar Vergisi Oranı ve Enflasyon Düzeltmesi Hakkında (23.03.2026 Tarih ve E-27575268-105[Mük.298-2024-533]-175780 Sayılı Özelge)
Şirketin bağımsız denetim, mali danışmanlık ve finansal danışmanlık faaliyetlerinde bulunduğu, halka açık olmayan veya bankacılık faaliyetinde bulunmayan kurumların bağımsız denetim faaliyetinin, Kamu Gözetimi Kurumundan (KGK) alınan lisans kapsamında yürütüldüğü, halka açık olan veya bankacılık faaliyetinde bulunan şirketlerin bağımsız denetimini yapabilmek için KGK lisansına ilaveten ilgili Sermaye Piyasası Kurumuna (SPK) veya Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan da lisans alınmasının zorunlu olduğu, şirketin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında denetim faaliyetinde bulunduğu belirtilerek, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında kurumlar vergisi oranınızın ne olacağı ile 213 sayılı Vergi Usul Kanununun geçici 33’üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr/zarar farkını kurum kazancınızın tespitinde dikkate alınıp alınmayacağı hususlarında görüş talep edilmektedir.
Kurumlar Vergisi Kanunu Yönünden
Şirketin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununda sayılan sermaye piyasası kurumları arasında yer aldığından, 01.01.2023 tarihinden itibaren elde edilen kurum kazançlarının tamamına uygulanacak kurumlar vergisi oranının %30 olarak dikkate alınması gerekmektedir.
Vergi Usul Kanunu Yönünden
213 sayılı Kanunun geçici 33’üncü maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan şirketin, 2024 hesap döneminde enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr/zarar farkını, kazancın tespitinde dikkate almaması icap etmektedir.
Diğer taraftan, 582 ve 587 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri kapsamında 2025 hesap döneminin geçici vergi dönemlerinde, 213 Sayılı Kanun’un geçici 37’nci maddesi hükmü gereği ise 2025 hesap dönemi sonu ile geçici vergi dönemleri dâhil 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde, mali tablolarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulmaması gerekmektedir.
DİĞER KANUNLARLA İLGİLİ ÖZELGELER
Murisin Hissedarı Olduğu Şirket Hissesinin Hangi Değerle Beyan Edileceği Hakkında (14.04.2026 Tarihli ve E-97895701-160[2026/5.1-20]-511150 Sayılı Özelge)
… tarihinde vefat eden babanın …’nın %20 hissedarı olduğu … Anonim Şirketindeki söz konusu hissesinin, mirasçılar tarafından verilecek veraset ve intikal vergisi beyannamesinde hangi değer üzerinden beyan edileceğine ilişkin görüş talep edilmektedir.
Bir anonim şirket hissesinin veraset ya da bağış yoluyla intikal etmesi halinde, intikal eden servet unsuru ticari sermaye değil, hisse senedidir. Dolayısıyla ilk tarhiyatta hisse senedine ilişkin vergi matrahının tespitinin ticari sermayenin değerlemesine ilişkin olan hükümlere göre değil, hisse senedi intikaline ilişkin hükümlere göre yapılması gerekmektedir.
Bu çerçevede, … tarihinde vefat eden babanın …’nın %20 hissedarı olduğu … Anonim Şirketine ait hisse senetlerinin, ilk tarhiyatta dikkate alınmak üzere Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu’nun 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendine göre, yani borsada kayıtlı ise ölüm tarihine takaddüm eden üç yıl içindeki en son muamele değeriyle; borsada kayıtlı değilse veya kayıtlı olup da üç yıl içinde muamele görmemiş ise itibari değerle değerlenerek beyan edilmesi gerekmektedir.
OYAK Bağış Karşılığı Ölünceye Kadar Emekli Geliri Ödenmesi Sözleşmesi Kapsamında Anlaşmalı Sigorta Şirketince Ödenecek Vefat Tazminatında Veraset ve İntikal Vergisi Aranılması Hakkında (16.04.2026 Tarihli ve E-90649566-160-23298 Sayılı Özelge)
… tarihinde vefat eden babanın …’nın mirasçılarına Ordu Yardımlaşma Kurumu (OYAK) Bağışa Dayalı Emekli Geliri Sisteminden 26.061,98 TL tutarında bir ödeme yapılacağı belirtilerek, söz konusu ödemenin veraset ve intikal vergisinden istisna tutulup tutulmayacağı hususunda görüş talep edilmektedir.
Babanın …’nın mirasçılarına yapılacak olan 26.061,98 TL tutarındaki ödemenin; 7338 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde sayılan ödemelerden olmadığı gibi OYAK tarafından yapılacak bir ödeme dışında … Sigorta A.Ş. tarafından ödenecek bir vefat tazminatı olduğu dikkate alındığında, 205 sayılı Kanunun 35’inci maddesinde sayılan yardım ödemelerinden de olmaması nedeniyle veraset ve intikal vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Hakkında (10.04.2026 Tarihli ve E-97895701-160[2026/5.1-19]-493812 Sayılı Özelge)
Eşinin …’nın … tarihinde vefat ettiği, eşinin … A.Ş.'nin 29,70%’lik hissesine sahip olduğu, bu hisselerinin yüzde 12,02%’lik kısmının 2002 yılı öncesinde, yüzde 17,68%’lik kısmının ise 2002 yılından sonra (2014 yılında) evlilik birliği içerisinde bedel karşılığında satın alınarak edinildiği, eşler arasında başka bir mal rejimi seçilmemiş olup, 01.01.2002 tarihinden itibaren edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu hususları belirtilerek, vefat eden eşinizin 2002 yılından sonra edindiği 17,68%’lik şirket hissesinin edinilmiş mal niteliğinde olduğu kabul edilerek, bu kısmın edinilmiş mallara katılma rejimi kapsamında sağ kalan eşe ait hak olarak değerlendirilmesi ve veraset ve intikal vergisi beyannamesinde terekeye dahil edilmeden 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 35/A maddesi kapsamında düzenlenen avukatlık tutanağı ile ayrıştırılmasının mümkün olup olmadığı hususunda görüş talep edilmektedir.
Söz konusu şirket hisselerinin 2002 yılı öncesinde edinilen 12,02%’lik kısmının ve 2002 yılı sonrasında edinilen yüzde 17,68%’lik kısmından ise edinilmiş mallara katılma rejimi gereğince yapılacak mal tasfiyesi sonrasında murise ait olduğu belirlenecek kısmının terekeye dahil edilerek, borsada kayıtlı ise ölüm tarihine takaddüm eden üç yıl içindeki en son muamele değeriyle; borsada kayıtlı değilse veya kayıtlı olup da üç yıl içinde muamele görmemiş ise itibari değerle beyan edilmesi gerekmektedir.
Saygılarımızla,
|
Özelgemizle ilgili daha fazla bilgi için lütfen bizimle iletişime geçiniz. |
